TEXNOLOGIYA RIVOJINING O‘SPIRINLARGA NOJO‘YA TA’SIRI

Bugun har bir o‘spirinning qo‘lida smartfon, ko‘zida esa ekran nuri porlaydi. Internet va texnologiya hayotimizni shu darajada egallab oldiki, ko‘pincha real dunyo virtual olam soyasida qolib ketmoqda. Ammo bu qulayliklar ortida qanday xavf va muammolar yashiringanini hammamiz ham darhol sezmaymiz.

Hozirgi kunda texnologiya, ayniqsa smartfon va internet, o‘spirinlar hayotining ajralmas qismiga aylangan. Statistik ma’lumotlarga ko‘ra, o‘spirinlarning aksariyati kuniga kamida 4–5 soat vaqtini onlayn o‘tkazadi. Bu esa ularning sog‘lig‘i va rivojiga sezilarli ta’sir ko‘rsatmoqda.

Birinchidan, ko‘p vaqt onlayn o‘tkazish bolalarda diqqatni jamlash, uyqu rejimi va o‘qish samaradorligini pasaytiradi. Doimiy ravishda ekran qarshisida o‘tirish ko‘z va umurtqa muammolariga olib kelishi mumkin. Shuningdek, virtual dunyodagi zo‘ravonlik va salbiy kontent bolalarning xulq-atvoriga salbiy ta’sir ko‘rsatadi. Masalan, ayrim o‘spirinlar internetdagi salbiy xabarlar yoki bosimlar tufayli o‘zini yomon his qilishi, hatto tushkunlikka tushishi mumkin.

Bundan tashqari, texnologiyadan noto‘g‘ri foydalanish bola va ota-ona o‘rtasidagi muloqotni kamaytiradi, ijtimoiy ko‘nikmalarning rivojlanishiga to‘sqinlik qiladi. O‘spirinlar ko‘proq virtual do‘stlar bilan vaqt o‘tkazib, real hayotdagi faoliyatlardan uzoqlashadi. Bu esa ularning o‘ziga bo‘lgan ishonchi va ijtimoiy faolligini pasaytiradi.

Yechim sifatida ota-onalar va o‘qituvchilar bolalarga texnologiyadan to‘g‘ri foydalanishni o‘rgatishlari, vaqtni me’yorlashlari va real hayotdagi faoliyatlarga ko‘proq jalb qilishlari kerak. Ota-onalar farzandlari bilan ochiq muloqotda bo‘lishi, birga vaqt o‘tkazishi va bolalarga internetdagi xavfsizlik qoidalarini o‘rgatishi muhim. Shuningdek, sport, kitob o‘qish va ijodiy mashg‘ulotlar kabi sog‘lom alternativalarni taklif qilish foydali bo‘ladi.

Xulosa qilib aytganda, texnologiya hayotimizni osonlashtiradi, lekin undan to‘g‘ri va me’yorida foydalanish o‘spirinlar sog‘lig‘i va rivoji uchun juda muhimdir. Texnologiyadan to‘g‘ri foydalanish orqali o‘spirinlar o‘z salomatligini asrab, bilim va ko‘nikmalarini rivojlantirishlari mumkin.

Rustam Maxsumov,
Denov tadbirkorlik va pedagogika instituti filologiya fakulteti o‘qituvchisi.

Zarina Shermamatova
Denov tadbirkorlik va pedagogika instituti filologiya fakulteti talabasi.

Previous post JARLIK
Next post Oliy ta’lim – olis hududlarga hayot nafasi